چند شب پیش، به اتفاق خانواده به سینما آزادی رفتم. رفتن به این سینما -که برخی معتقدند از مدرن ترین سینماهای منطقه است- و بعد صحبت با یکی از دوستان من را تشویق کرد، مطلبی بنویسم. البته من هم مثل هر کس دیگری وقتی می بینم شهرداری تهران بی وقفه و علیرغم همه مشکلات در حال تلاش و سازندگی است و هر روز پروژه جدیدی را که بعضاً سالها مسکوت مانده، افتتاح می کند، شاد می شوم. اما الان قصد ندارم در مورد شهرداری و عملکردش بحثی داشته باشم.

سخنی که مایلم در مورد آن همفکری داشته باشیم، موضوع همیشگی ارتباط قالب و محتواست. موضوعی که فکر کنم هر چی در موردش بحث بشه باز هم کمِه. خدا بیامرزد پستمن، جامعه شناس آمریکایی را که در این موضوع در یکی از آخرین کتابهایش –که گمان نمی کنم به این زودی ترجمه شود- حرفهای بسیار تامل برانگیزی زد. از مقدمات می کاهم. به این چند تا نکته فکر کنید و نظرتان را بگویید:

1- به نظر می رسد، قالبها و ساختارهای مدرن جامعه ما به مرور محتوای خاصی را تحمیل فضای فرهنگی می کند. رسانه های تصویری، اینترنت، ژورنالیسم و هر ساختمان فیزیکی مدرنی که در آن کاری فرهنگی انجام می شود را تصور کنید. کمابیش این مساله در همه موارد صادق است. جای دور نرویم. به دانشگاهها نگاه کنید: چه می خواهیم و چه می شود؟!

2- معمولاً اصلی ترین شاخصه توسعه فرهنگی، توسعه کمّی فضاهای فرهنگی بیان می گردد. به نظر من این شاخص درست است. برای کسی که به دنبال مدرنیزاسیون است، توسعه فضاهای فرهنگی مدرن، خودبخود منظورش را تحصیل می کند. بله هر کسی با اندکی تامل در می یابد که در سینما می توان فیلم نشان داد. اگر سینما ساختی نمی توانی در آن تعزیه نشان دهی. بین سینما و فیلم و مدرسه فیلمسازی و... ارتباطی ارگانیک وجود دارد.

3- اگر به دنبال حرکت فرهنگی دیگری هستیم، ساخت و ساز مدرن، هرچند شاید یک جزء مفید باشد ولی هیچگاه ما را به مقاصد فرهنگی خود نمی رساند. دقت کنیم، در سینماها و تئاترها و ... چقدر محصول فرهنگی نسبتاً مطلوب تولید می گردد؟ فرهنگ را باید با اکثریتها شناخت نه با اقلیتها! فرهنگ حاکم بر کتاب با فرهنگ حاکم بر نشریات تفاوت دارد و این هر دو با سینما و هر سه با اینترنت و...

4- باید برای هزینه های فرهنگی کمال دقت را کرد تا فریب شاخصهای متعارف را نخورد و هزینه های کلان برای ظرفیت سازیهایی نکرد که از قبل معلوم است باید چگونه پر شود. هزینه کردن در بخشهای تولیدی فرهنگ، با هر منطقی سازگارتر است و برای کسانی که دیدگاههای خاص دارند، امکان تاثیرگذاری واقعی را فراهم می کند.

5- امیدوارم از این مطلب سوء استفاده سیاسی نشود. همانطور که گفتم من عملکرد شهرداری را تحسین می کنم (عملکرد بهتر از عمل نَکرد است و رفتن نصف، بهتر از هیچ جا رفتن) فقط خواستم اندیشه ای را به اقتراح بگذارم. والسلام   

مرد هزار چهره را امسال خیلیها دیدند... فرار نکنید! قصد نقدش را ندارم! اِ، مگه بچه شدید؟! می دونید نکته خاصی نداشت که بخواهیم نقدش کنیم. همون سبک و سیاق همیشگی، یه طرحه جذاب اولیه، شروع خوب، ادامه با دست انداز، پایان افتضاح! مهران از وقتی با تیم روشنفکرمآب قاسم خانی (از زمان مجموعه شبهای برره) آشنا شد، مراحل جدیدی را در کارش تجربه کرد. البته اگه تا صد سال دیگه هم کار کنه، سریال ساز یا فیلمساز ازش در نمی یاد. مهران جُنگ سازه. به همین هم بسنده کرده. خوبه. بویژه که خیلی هم حرف نمی زند و ادعا نمی کند. اما از حق نگذریم این سری چند تا خوبی داشت. اول اینکه در حد سیاه مشق، چند تا کار فنی در تدوین و کارگردانی داشت. دوم اینکه در غیاب ستاره های همیشگی (رضویان، شفیعی جم)، زحمت کشید و بازیگر ریخت تو کار تا کمی جذابیت را بالا ببره. سوم اینکه علیرغم همون تیم کرمدار نویسندگی، زیاد تیکه بارمون نکرد و پاش را از گلیمش درازتر نکرد. چیزهایی هم که در مورد پیامکها بهش نسبت می دهند، ربطی به کار او ندارد، شک نکنید.

اما به هر حال مهران تا مشکل همیشگی خودش را حل نکند، از این فراتر نمی رود. مشکلی که اجازه نمی دهد او کارگردانی کند، فیلمنامه بنویسد، و مردم از اول تا آخر کارش را راحت ببینند. مازوخیسم. نه اشتباه نکردید. جذابیت آثار مدیری در مازوخیسم آن است. شما باید از آزرده و نابود شدن شخصیتی که با وی همذات پنداری می کنید، لذت ببرید. این بجای اینکه مردم را سرحال کند، بیشتر اعصاب خرد می کند (هرچند کمی هم بخندند) حال این شخص چه مرد هزار چهره، یا خان بازنشسته مظفر یا پسرش باشد یا فرهاد یا کیانوش و... . مهران باید برای این بیماری آثارش فکری کند. امیدوارم!

 :

Powered By
  BLOGFA.COM